|
AŞILAMA (IUI=INTRA UTERIN
INSEMINASYION)
Spermlerin yumurta ile buluşmasını
kolaylaştırmak için uygulanan bir yöntemdir. Semen örneği alınır; laboratuar
koşullarında özel bir yıkama işleminden geçirildikten sonra rahim içine
aşılanır. Semen örneğinin işlemden geçirilmeden, olduğu gibi rahim içine
verilmesi tercih edilmez. Ancak spermlerin vajinada depolanmasını engelleyen fiziksel
veya psikolojik durumlarda aşılama,işlenmemiş semenin verilmesi ile de yapılabilir.
Amaç; rahim ağzını devre dışı bırakarak, daha fazla sayıda sağlıklı spermin
rahim içine, buradan da tüplere ulaşmasını sağlamak, böylece gebelik şansını
arttırmaktır. Servikal mukus (rahim ağzı salgısı) bazı durumlarda sperm geçişine
izin vermez. Aşılama ile bu mukus engeli ortadan kaldırılır.
Rahim ağzı sorunlarında, sperm sayı ve hareketliliğinin istenenden az olduğu
durumlarda kullanılır. En yaygın kullanım alanlarından biri de açıklanamayan
infertil çiftlerdir.
Yumurtlama tedavileri ile birlikte kullanılabilir.
Yumurtlama tedavisi (ovulasyon indüksiyonu), klomifen veya gonadotropinlerle
yapılabilir.
İnseminasyon yani aşılama, 4-6 defa denenebilir. Deneme
sayısı uygulama nedenine, çiftin ihtiyaçlarına göre ayarlanır.
Follikül takibi ile yumurtlama durumunuz izlenir.
İnseminasyon için uygun gün ve saat kararlaştırılır. 3 günlük cinsel perhiz
sonrası semen örneği verilir. Laboratuarda özel filtreler ve özel yıkama teknikleri
ile semen işlenir ve hazırlanan sperm konsantresi özel enjektör içinde kadın doğum
uzmanına getirilir.
Tüm sperm ayırma metotlarında amaç, daha iyi hareketli, normal yapıda ve yeterli
sayıda sperm içeren konsantre semen elde etmektir. İnseminasyon için en azından 1
milyon hareketli sperm gerekir.
Sperm hazırlandıktan sonra geçen süre 1-2 saati aşmamalı, kısa sürede aşılama
yapılmalıdır. Doktorunuz, özel bir kanül (inseminasyon kanülü) ile sperm örneğini
rahim içine enjekte eder.İşlem ağrısızdır; anestezi gerektirmez.
İşlem çok hassas bir şekilde yapılır. Spermlerin rahim içine enjeksiyonu basınç
oluşturmadan yavaş ve kontrollü yapılır.
İşlemden sonra bir süre dinlenmeniz gerekir. Başarı şansı kullanıldığı duruma
göre değişir. %5- 20 gebelik şansı vardır. Uygun kişiye, uygun teknikle doğru
zamanda yapıldığında gebelik şansı artar.
IUI yapilmasi için erkege ait gerekçeler:
-
Sperm sayı azlığı
-
Sperm sekil ve yapı bozukluğu
-
Anti-sperm antikorlari varlığı (erkekte
kendi spermini öldüren maddelerin olması)
-
Erken boşalma, retrograd (meninin
geriye doğru ,mesaneye kaçması) ejekülasyon
-
Aşırı
şişmanlık
-
Erkekte bazı organik (penis yapı ve
ereksiyon bozuklukları)
-
Sebebi bilinmeyen kısırlık
IUI kullanimi içi kadina ait gerekçeler:
-
Vajinanın
çeşitli nedenlerle aşırı dar
olması veya cinsel ilişkiye uygun olmaması
-
Fonksiyonel ve psikolojik nedenler (
vaginismus , disparoni- agrili iliski- )
-
Antisperm antikorlari (kadında esinin
spermlerini öldüren maddelerin bulunması)
- Sebebi bilinmeyen kısırlık
IUI'nin yapilmamasi gereken durumlar:
-
Erkekte hiç sperm bulunmaması
durumunda ya da sayının 300.000 /mm3 den az olması
-
Bilinen kanıtlanmış kalıtımsal
hastalıklar
-
Spermatozoidlerde yapısal bozukluklar
olması
-
Meni yollarına ait iltihabi
hastalıklarin varlığı
-
Artan genetik hastalık riski nedeniyle
50 yaşın üzerindeki erkeklerde uygulanmaması önerilmektedir.
|