|
|
|
|
|
|
|
Diğer
Alt Başlıklar
Aşı Takvimi
Emziren Annenin Sorunları
Gelişim Tablosu
Çocuk Güvenliği
Bebek Bakımı
Diş Gelişimi
AY AY BEBEK GELİŞİMİ
7.AY
BEBEK GELİŞİMİ
Yaşamının 7. ayında bebekte hızlı
bir gelişim izlenebilir. Doğumdan bu yana çok şey
öğrenmiştir, ancak hayatının bu ilk senesinde aktif duruma
gelme hazırlıkları hep devam edecektir. Sonraki üç ay
boyunca bebek oldukça hareketli olacaktır. Ayrıca fiziksel
ve zihinsel gelişiminin yanısıra mantık ve dil gelişiminde
de önemli aşamalar kaydedecek ve tüm bunlar bebeğin temel
problem çözme yeteneğini geliştirecektir.
Bebek büyürken, dünyası da onunla beraber büyür. Bu ay
sonunda bebeğiniz yerde emeklemeye başlayacak. Elleri ve
dizleri üzerinde kendini kaldıracak ve ileri geri hareket
etmeye çalışacak; kısa bir süre sonra da bir eliyle gözüne
kestirdiği bir şeye uzanacak. Bu egzersize devam ettikçe bir
süre sonra el ve ayakları kendiliğinden uyumlu olarak
hareket etmeye başlayacak. İlk başta sadece geri geri
gidebilse de kısa bir süre sonra hareketlerini daha rahat
kontrol edebilecektir. Emeklerken oluşan güvensizlik duygusu
bir süre sonra kaybolabilir, bazı bebeklerde ise bu
güvensizlik şiddetli bir ayağa kalkma isteğine dönüşebilir.
Her bebek aynı düzende gelişme göstermez. Bazı bebekler
emeklemeden önce veya sonra veya emekleme yerine, alternatif
farklı bir stil geliştirebilir. Kimi bebek sadece bir yöne
doğru giderken, bir diğeri ise geri geri gidebilir.
Emekleyecek kadar kuvvetlendiğinde kurbağa stili emeklemeyi
deneyebilir- yani iki eli ve iki dizini beraber hareket
ettirebilir. Bazı bebekler ise hızlı bir şekilde ilerleme
gösterebilirler. Eninde sonunda doğru pozisyonu bulurlar,
ancak bazı bebeklerin hiç emeklemeden direkt olarak ayağa
kalkıp yürüdüğü de görülür.
Yeni şeyler keşfedebilmesi için bebeğin özgür bırakılması
gerekir. Gün içinde oyuncakları ile fazla oynamaz ve sık sık
gülücük yapar. Hareket etmeye başladığında merak ve korku
beraberinde gelir. Bebek kapının dışında ne olduğunu merak
etmektedir, ancak siz yanında olduğunuz için sizi de
bırakmak istemez. Bir süre sonra kararsızlığı bırakır ve
kısa bir süre için de olsa ileri bir adım atar. Biraz sonra
sizin aynı yerde olup olmadığınızı kontrol etmek için geri
döner. Eğer geniş bir ev içinde sürekli yer
değiştiriyorsanız, endişelenmemesi için birkaç dakikada bir
kendinizi gösterin.
Bebeğin sadece hareket etme yeteneği değil, oturabilme
becerisi de iyice gelişmiştir. Artık neredeyse desteksiz
oturabilir. Bazı bebekler kendi başlarına bile
oturabilirler, ancak büyük bir olasılıkla bunu yaparken bir
yana doğru kayarlar. Önceleri, bebeğiniz düşmemek için
ellerini kullanacaktır. Bir süre sonra ise dengesi gelişecek
ve otururken oyuncaklarla oynamak gibi, başka işlerle de
ilgilenebilecektir.
Bebek, her yönden değişim geçirmesine rağmen uyku düzeni
sabit kalır. Bazı bebekler gün sonunda yorgunluktan
uyuyakalırken, bazıları da yoruldukça daha hareketli
olurlar. Bebeğin uyku durumuna kolayca geçip geçemediğini
gözlemleyin. Ev içinde gürültülü oyunlar eğlenceli olmakla
birlikte, bebeğin uykusunu dağıtacağından yatma vakti için
çok uygun sayılmaz. Uyku saati yaklaştıkça hareketli
oyunlara biraz sınır koyabilir ve temposunu
yavaşlatabilirsiniz. Yoğun bir günün sonunda bebeğiniz,
biraz sallamadan sonra uyumaya karşı çıkmayacaktır. İlk altı
aydan sonra uykusu ve uyku düzeni seyahat ve hastalık gibi
dış faktörlerden etkilenecektir.
Bebeği rahatlatmak için uyku öncesi banyoyu da
deneyebilirsiniz. Bebeğiniz muhtemelen büyük küvete geçiş
yapmıştır. Küveti sadece birkaç santim suyla doldurun.
Bebekler suda oynamaya bayılır, ancak sabunlu iken vücudu
kaygan olacağından onu kesinlikle yalnız bırakmamalısınız.
Uyku gibi, yeme alışkanlıkları da aynı kalır. Ancak
bebeğinizin nesneleri tutma yeteneği geliştikçe artık
parmaklarından çok avuç içlerini kullanmaktadır elinde
tutabileceği yiyeceklerden hoşlanmaya başlar. Nesneleri bir
elinden diğerine geçirmek, onun için hala pek keyiflidir ve
erişebildiği her şeyi iter, sıkar veya atar.
Bu yüzden kavrayabileceği (parmak boyutlarında olan)
yiyecekler onun için eğlenceli olur. Öğünler arasında
huzursuzlanabilir. Öğünler arasında verilen yiyecekler
huzursuz olan bebeği biraz sakinleştirir, ancak bunun bir
alışkanlığa dönüşmesine izin vermemelisiniz.
Her ne kadar bebeğiniz elinde tutabileceği yiyecekleri
yemekten hoşlanıyor olsa da sizin verdiğiniz yemekleri
ağzından çıkartabilir. Bunun en büyük nedeni kendi kendine
yemek yeme arzusudur. Ancak her ne kadar denemek hoşuna
gitse de henüz kaşığı ağzına götürmeye hazır değildir.
Yaşadığınız kargaşa ve dağınıklık sizi kızdırmasın bebeğiniz
sadece gördüğü her şeyi taklit etmeye çalışıyor. Mama
sandalyesini de tıpkı sizin temizlediğiniz gibi temizlemek
isteyecektir. Hangi elini kullandığı çok belirgin olmamakla
birlikte, her beş çocuktan dördü sağ elini kullanmaya
eğilimlidir.
Bebeğinizin farklı gıdalarla beslenmeye alışması arzu edilen
bir durumdur, ancak bu şimdilik çok da şart değildir, önemli
olan bebeğinizin yemek yemekten keyif almasıdır. Düzenli
olarak yeni yemekler vermeye devam edin. Değişik tatlar
denemesini sağlayın, ancak “tabağını tertemiz yapmasını”
veya bunun gibi hoşlanmayacağı şeyleri ondan talep etmeyin.
İlgisini kaybettiğinde ve ağzından geri çıkardığında yeteri
kadar yemiş demektir, ısrar etmeyin.
Ebeveynler genelde bebeğin ana yemeğinin günün hangi
saatinde verilmesi gerektiğini bilemezler. Besin değeri
düşünüldüğünde bunun fazla önemi yoktur, ancak farklı
yemekleri yiyebileceği zamana kadar et-sebze menüsü gün
ortasında verilmelidir. Bir çok anne-baba bebeğin akşam
yemeğinden önce yedirilip, sonra ailesi yemeğini yerken
onlara mama sandalyesinde oturarak eşlik etmesini tercih
eder. Ancak bunun yerine bebeği erkenden uyutup, sonra da
sakin bir akşam yemeği yemek daha yerinde olabilir.
Bu dönemde bebekler, önlerinde farklı yemek seçenekleri
olduğundan biberondan sıkılabilirler. Eğer bir kaptan da
yardımla içebiliyorsa, günde birkaç kez aldığı biberonu
bırakabilirsiniz. Yine de bu konuda fazla aceleci
olmayın-bazı bebekler hala emmeyi tercih edebilir ve birinci
senenin sonuna kadar memeden kesilmeye hazır olmayabilirler.
Bu dönemde ortaya çıkan bazı yeni davranış biçimleri de
anne-babaları endişelendirebilir. Örneğin ayak parmağı
emmek, hijyen nedeni ile endişe yaratabilir. Ancak ayaklar,
bebek kendi başına yürümeye başlayana kadar (ki bu dönemde
zaten ayak parmağını emmeyi çoktan bırakacaktır) el
parmakları kadar temizdir.
Kulaklarla oynamak tipik bir diş çıkarma göstergesidir.
Artık bu çok belirgin bir hareket haline gelmiştir. Birçok
bebek de diş çıkarırken alt dudağını emer. Diş çıkarma bazı
bebeklerde diğerlerine göre daha acılı ve zor olabilir,
ancak rahatsızlığı çok fazla ise, bunun başka nedenleri olup
olmadığını anlamaya çalışın. Genelde bebeğin normal olmayan
her türlü davranışı diş çıkarıyor olmasına yorulur. Diş
çıkarmanın ishale veya çok yüksek olmamakla beraber ateşin
artmasına neden olduğu doğrudur. Ancak sıkıntısının nedeni
başka ciddi bir rahatsızlık da olabilir ve diş çıkardığını
düşünüp bunu göz ardı etmemelisiniz.
Ses çıkarmalar yine çok yoğun olmakla beraber, bebeğiniz
zaman zaman diğer motor aktivitelerine konsantre olup bu
dönemde ses çıkarmayı biraz azaltabilir.
Memnuniyetini tatlı bir gülücük ya da neşeli çığlıklar gibi
tamamen farklı yollarla belli edebilir. Bebek genelde
yanındaki yetişkinlerin çıkardığı sesleri taklit eder ve
kendisine “hayır” denildiğini daha çok sesinizin tonundan
anlar.
Bebek için annesi hala dünyanın merkezidir. Saçınızı veya
üzerinizdeki herhangi bir şeyi ısırarak veya çiğneyerek sizi
daha iyi tanımaya çalışır. Şimdiye kadar “anne” veya “baba”
dediğinde direkt olarak sizi kastetmiyor, büyük bir
ihtimalle yakınında bulunan birine sesleniyor veya bir
şikayette bulunuyordu. Birkaç hafta içinde ise sadece size
“anne” demeye başlayacak.
Bebek artık görmediği şeylerin de aslında var olduğunu
anlamaya başlar. Örneğin yere düşürdüğü şeyi aramaya
başlayacak ya da sevdiği oyuncağı sadece bir ucunu görse
bile tanıyacak.
Bebeğiniz ayrıca bu dönemde “neden-sonuç” ilişkisini de
kavramaya başlar. Örneğin bir çarşafın üzerinde duran bebeğe
ulaşıp ulaşamayacağını hisseder. Ancak çarşafı kendine doğru
çekerek bebeği alabileceğini kestirebilir. Bütün bunlar size
basit görünse bile aslında onun için çok önemli
gelişmelerdir.
Eğer çalışmaya başlayacaksanız-ya da başlamışsanız-
kendinizi suçlu hissetmeyin. Ne olursa olsun, huzurlu bir
anne, huzurlu bir çocuk demektir, bu yüzden siz ve aileniz
için en uygun olduğuna inandığınızı yapın.
7.AY DÖNÜM NOKTALARI
SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL
• Şakaları anlar ve kendisi de şaka yapmaya çalışır.
• İstemediği bir şeyi yapmamak için direnir.
• Aynadaki görüntüsüne elleriyle vurur.
• Ses tonundan "hayır" ın anlamını kavrar.
• Sosyal bir etkileşimin içinde olmak ister.
• Kafasını tam olarak kontrol edebilir.
• Emeklemekten çok sürünür.
• Ellerini ve dizlerini iterek öne arkaya hareket eder.
• Sırtüstü yatarken kalçalarını öne arkaya kaldırarak
hareket eder.
• İki diş çıkarmış olabilir.
• Aynı anda her iki elinde de birer nesne tutabilir ve
bunları birbirine çarpar.
• Ağzı ve elleriyle vücudunu tanımaya çalışır.
• Nesneleri tutmak için parmaklarını kullanır.
• Tek başına desteksiz oturabilir.
• Dikkatini daha iyi toplar ve detaylarla ilgilenmeye
başlar.
• Kendisinden saklanan nesnelerin aslında yok olmadığını
bilir.
• Duyduğu sesi veya sesleri taklit eder.
• “ma,mu,da,di” gibi heceleri söyler.
• Bir nefeste birkaç ses çıkarabilir.
• Kendi hareketlerinin sonuçlarını anlamaya başlar.
• Bebek resmini kendisiyle özdeşleştirir ve bunu onaylayan
sesler çıkartır.
• "Anne" sinin bir tane olduğunu ve sadece kendisine ait
olduğunu öğrenir.
• Bir konuşmada kendi ismini çıkartabilir.
|
|
|
|
|
|