Çoklu zeka kuramının amacı, eğitimde bireylerin neler
yapabildiğinden çok neler yapabileceğinin
düşünülmesidir.Günümüzde eğitim ve psikoloji alanındaki
gelişmelerle klasik testlerin çocukların
değerlendirilmesinde yeterli olamayacağı, onların potansiyel
yeteneklerinin de ortaya çıkarılması gerektiği görüşü
vardır.Gardner'a göre zeka, problem çözme kapasitesi ya da
değerli bir ya da birden çok kültürel yapı ürününe şekil
vermektir. Gardner bireylerin aynı düşünüş tarzına sahip
olmadıklarını ve eğitimin eğer bu farklılıkları ciddiye
aldığı düşünülürse, bütün bireylere en etkili şekilde hizmet
edeceğini belirtmiştir. Eğer bireyler farklı zeka
bileşenlerini' tanıyabilirlerse karşılaşacakları sorunları
çözmede daha şanslı olabilirler.
Çoklu zeka her bilim alanında öğrencilerin öğrenmelerini artıran
bir öğretim süreci olarak algılanmaktadır.
1. Öğrencilerin Çoklu Zeka Alanları Nasıl Belirlenir?
Öğrencileri gözlemleyerek,Belge toplamak
,Okul kayıtlarını incelemek ,Diğer öğretmenlerle iletişime girmek
,Velilerle görüşmek ,Öğrencilere sormak
Sözel / Dilsel Zeka: Konu ile ilgili ders anlatma,
tartışmalar ve kelime oyunlarına katılma, hikaye anlatma ve
günlük yazma gibi aktiviteler kullanılıp, kitaplar, teyp,
kasete çekilmiş kitaplar ve bilgisayar gibi materyaller
kullanılabilir.
Mantıksal / Matematiksel Zeka: Konu ile ilgili beyin
jimnastikleri, problem çözme, kafadan hesaplamalar yapma,
sayı oyunları gibi aktiviteler kullanılıp, hesap makinesi,
matematik araç gereçleri, fen dersi araç gereçleri gibi
materyaller kullanılabilir.
Görsel / Uzamsal Zeka: Konu ile ilgili görsel sunular, resim
etkinlikleri, yaratıcılık oyunları, benzetme ve
görselleştirme aktiviteler kullanılıp, grafik, harita,
video, kameralar, tepegöz, lego setleri gibi materyaller
kullanılabilir.
Bedensel / Kinestetik Zeka: Drama, dans etme, öğretici
oyunlar, gevşeme egzersizleri gibi aktiviteler kullanılıp;
kil, spor aletleri, oyun hamurları, dokunsal öğrenme gibi
materyaller kullanılabilir.
Müziksel Zeka: Vurarak ritm tutma, eğitici-öğretici şarkılar
gibi aktiviteler kullanılıp; kasetçalar ve müzik aletleri
gibi materyaller kullanılabilir.
Sosyal (Kişilerarası) Zeka: İşbirliği halinde öğrenme,
arkadaşlarına konuyu anlatma, sosyal toplantılar, gösteriler
gibi aktiviteler kullanılıp; tahta oyunları, rol oyunları
gibi materyaller kullanılabilir.
İçsel Zeka: Bağımsız çalışmalar, çalışma hakkında görüşler
gibi aktiviteler kullanılıp; günlükler ve projeler gibi
materyaller kullanılabilir.
Doğa Zekası: Doğa yürüyüşleri, alan gezileri yapılabilir.
Sınıftaki bitki ve hayvanlar incelenebilir ve ekolojik
çalışmalar (çevre bilinci) yapılabilir.
Çoklu Zeka Kuramı Sınıf Ortamlarında Nasıl Uygulanır?
Her okul, her öğretmen bu teoriyi kendi sistemi içinde
uygulamalıdır. Doğru ya da yanlış uygulama yoktur. Önemli
olan, okulların, öğretmenlerin içinde bulundukları şartları,
sınıfların fiziki konumlarını, okul felsefelerini ve
yaşadıkları toplumun özelliklerini dikkate alarak teoriyi
uygulamaya hazırlanmalarıdır. Her okul veya her öğretmen
tarafından farklı bir uygulama modeli seçilebilir veya karma
bir uygulama modeli kullanılabilir. Buna karar verecek olan
uygulayıcı eğitimcilerdir. Çoklu zeka kuramının uygulandığı
eğitim kurumlarında hemen her yer öğrenme alanı olarak
kullanılabilir. Kütüphaneler, koridorlar, okul bahçeleri,
laboratuarlar vb. her yer öğrenmek için bir ortamdır.
“Çoklu zeka kuramının uygulanması ile okul, duvarlar ötesi
dünyalara taşınır.”
Neden Çoklu Zeka?
İnsandaki potansiyelin en üst sınırlarına kadar
geliştirilebilmesi, ancak ona çok erken sağlanabilecek
olanaklarla mümkün olabilir. Sınıflarda görsel,
bedensel,doğa ve müzik zekası gibi çoklu zeka eğitim
alanlarını kullanmadaki amaç; öğrencilerin bu alanlardaki
yeteneklerini en üst noktaya çıkarmak ve onların bu
alanlardaki ilgi ve eğilimlerini bir araç olarak kullanarak,
eğitim ve öğretim ortamlarını zevkli hale getirmek,
dolayısıyla da öğrenme fırsatlarını arttırmak olmalıdır.