|
Bebeğin rahim içindeki gelişiminin değerlendirilmesinde
sıklıkla kullanılan parametreler
• CRL (Crown-rump lenght): Popo ile baş tepesi arası uzunluk.
• BPD (Biparietal diameter): Başın enlilemesine çapı.
• HC (Head circumference): Baş çevresi.
• OFD (Occipitofrontal diameter): Başın uzunlamasına çapı.
• TCD (Transvers cerebellar diameter): Beyinciğin enlilemesine
çapı.
• FL (Femur lenght): Uyluk kemiğinin uzunluğu.
• AC ( Abdominal circumference): Karın çevresi.
• Diğer: Ulna, Tibia, Humerus, Klavikula kemiklerinin
uzunlukları ve her iki göz arası mesafenin ölçülmesi.
İlk trimesterde nelere bakılır?
Normal gebeliklerde gebeliğin ilk bulgusu, uterusun orta
kısmında yer alan gestasyonel kesenin görülmesidir.
Gebeliğin ilk dönemlerinde rahim içine yuvalanan embrio, Human
Choriyonik Gonadotropin (HCG) adı verilen gebeliğe özgü hormon
salgılanmaya başlar. Gebelik ilerlemeye devam ettikçe bu
hormonun önce kandaki ve sonrasında da idrardaki miktarları
artar. İdrarda saptanabilmesi için kan düzeylerinin yüksek
değerlere ulaşması gerekir.
HCG hormonu düzeyi genelde 500-1000 IU/mL miktarına ulaştığında
gebelik kesesi alttan yapılan “vajinal ultrasonografi” ile
görülebilir.
Karından yapılan (transabdominal) ultrasonlarda ise gebeliğin
görülmesi daha geç olacaktır ve bunun için kanda gebelik testi
(Beta HCG) değerinin 5000 IU/ml değerlerine yükselmesi
gereklidir.
Karından yapılan ultrasonografi ile bir embriyonun 6 hafta 4
günlükken kalp atışları ve 8 haftalıkken de hareketleri
görülebilir. Transvaginal (vajenden) yaklaşım ile bu ölçümler
ortalama olarak 6 gün daha öncedir.
CRL (Crown-rump lenght); yani embrionun baş-popo uzunluğu ilk
trimesterde bebeğin yaşını belirlemede en önemli kriterdir. Bu
trimesterde gestasyonel kesenin düzenliliği, bebeğin kalp atım
hızı ve hareketleri ile yolk sac’ın (gebelik halkası)
büyüklüğüne bakılır.
Ayrıca bebek sayısı, plasenta yerleşimi ve serviks (rahim ağzı
kısmı) uzunluğunun ölçümüne yapılır. Rahim veya yumurtalıklarla
ilgili patolojiler (myom, kist gibi) değerlendirilir.
İlk trimester sonunda bazı fetal organlar rahatlıkla
izlenebilir. Bu dönemde ultrason yapılmasındaki en önemli amaç
gebelik yaşının belirlenmesi, bebeğin kalp atışlarının ve vucüt
hareketlerinin görülmesidir.
CRL ölçümü, ilk üç ayda bebeğin yaşının saptanmasında kullanılan
en güvenilir yöntemdir. Ancak 12. gebelik haftasından sonra
değerini yitirerek yerini diğer parametrelere bırakır.
İlk üç ayı tamamlayan fetüs minyatür bir insan görünümündedir.
2.- 3. trimesterler büyüme dönemi olup bu dönemlerde fetüsün tüm
iç organlarını görmek mümkündür.
Bize en sık olarak sorulan sorulardan birisi de gebelik
süresince, özellikle ilk üç ayda yapılan vajinal ultrasonların
bebek veya gebelik üzerine zararlı bir etkisinin olup
olmadığıdır. Gebelikte yapılan vajinal ultrasonlar bebeğe veya
gebeliğe hiç bir şekilde zarar vermez, düşük nedeni olmaz. Tam
aksine, özellikle ilk üç ayda yapılan vajinal ultrasonlar fetus
(bebek) ve gebelik ile ilgili bize önemli ip uçları vericidir.
İlk üç ayda yapılan sonografilerde bebeğin gebelik haftasından
başka, gebeliğin nomal rahim içinde mi yoksa rahim dışında mı
(dış gebelik) oluştuğu, hamilelik haftasının S.A.T (Son adet
tarihi) ile uyumlu olup olmadığı, yumurtalıklar (over) ve
rahimde (uterus) bir kist veya myom'un olup olmadığı gibi
parametreler de değerlendirilir.
11-14. haftalar arasında ise fetusun (bebeğin) ense kalınlığı
(NT) ve burun kemiği de değerlendirilir. NT değerleri özellikle
bu haftalar arasında yapılacak ikili tarama testi için önem
taşımaktadır.
Devamı |
Bebek Gelişimi
