|
|
|
|
|
|
HAFTA HAFTA
HAMİLELİK
|
|
Diğer Alt Başlıklar
|
|
1. Hafta
Gebesizin ve uzunca bir süre adet kanamanız olmayacak.
Gebeliğin başlangıcı olarak, gebe kalınan ilişkinin olduğu
gün değil, bundan yaklaşık 14 gün öncesi yani son adet
kanamasının ilk günü (SAT) kabul edilir. Bu durumda
kanamanızın başladığı bugün istatistiksel anlamda
gebeliğiniz başlamıştır. Bu şekilde hesaplandığında
insanlarda gebelik 280 gün yani 40 hafta sürer. Gebeliğinizi
takip ederken hafta olarak ifade etmeyi öğrenmeli ve ay
hesabını bırakmalısınız.
2. Hafta
Endometrium adı verilen rahim zarı da kalınlaşmaya
başlamıştır. Bu kalınlaşmanın amacı döllenme meydana
geldikten sonra oluşacak embriyonun rahim içinde rahatlıkla
tutunmasını sağlamaktır. Yeni gelişecek olan canlının
ihtiyaçlarını karşılamak üzere vücudun bu kısmında kanlanma
artar. Bu haftanın sonunda gelişen yumurta çatlayarak
yumurtalıktan atılır. Yani yumurtlama meydana gelir.Bir adet
döneminde kadında sadece 1 yumurta üretilir ve çatlar. Çift
yumurta ikizlerinde ve üçüzlerinde farklı olarak tek bir
yumurta değil birden fazla yumurta atılır. Bu yumurtaların
hepsi döllenir ise çoğul gebelik olur .
3. Hafta
Yumurtalıklardan atılan yumurta hücresi ile erkekten gelen
sperm fallop tüplerinde karşılaşır. Pek çok sperm, yumurta
etrafında kümelenmesine rağmen bunlardan sadece 1 tanesi
yumurtanın zarını geçerek içine girer ve kendi genetik
materyali ile yumurtanın genetik materyali birleşir. Bu
döllenmedir. Döllenme ile birlikte adına yaşam denilen
mucize başlar. Fertilizasyon yani döllenme tek bir spermin
yumurta hücresinin içine girmesi ile başlar ve zigot adı
verilen oluşumun ortaya çıkması ile sonlanır. Fertilizasyon
süreci yaklaşık 24 saat kadardır.Bir sperm yaklaşık 48 saat
canlı kalabilir. İlişki esnasında vajina içine yaklaşık 300
milyon sperm bırakılır.Spermlerin sadece %1'i yani 3 milyon
kadarı rahim içine girebilir. Rahim içine giren spermler
kadının üreme organları içinde ilerleyerek tüplere kadar
ulaşırlar. 10 saat süren bu seyahat sonunda yumurta
hücresine kadar gelen spermleri başka bir görev
beklemektedir. Yumurta hücresinin kabuğunu kırarak içine
girmek. Yumurta hücresi zona pellucida adı verilen bir zar
ile çevrilirdir. Spermlerden sadece 1 tanesi bu zarı delerek
yumurtanın içine girebilir. Penetrasyon adı verilen bu işlem
20 dakika kadar sürer ve bir sperm penetre olduktan sonra
zona pellucida tamamen kapanarak başka bir spermin girişine
izin vermez. Sperm ve yumurta hücrelerinin çekirdeklerinin
birleşmesi ile zigot ortaya çıkar ve döllenme sona erer.
Zona pellucida'nın içindeki tek hücreli zigot döllenmeden
Yaklaşık her 20 saatte bir hücre sayısı ikiye katlanır Hücre
sayısı 16'ya ulaştığında artık zigot morula adını alır.Tüm
bu olaylar gerçekleşirken zigot tüp içinde rahim boşluğuna
doğru olan seyahatini devam ettirmektedir. 4. güne
gelindiğinde morula uterus içine ulaşmıştır. Bu aşamada
hücre bölünmesi hızla devam etmektedir ve morulanın
merkezinde bir boşluk oluşmaya başlar. Hücrelerin bir kısmı
embriyoyu diğer kısmı plasentayı yapmak üzere trofoblast
olarak farklılaşır.
Döllenmeden 5-6 gün sonra implantasyon yani rahim içine
yerleşme başlar. BU dönemde trofoblastlardan hCG hormonu da
salgılanmaya başlar. Bu hormon gebelik testlerinin pozitif
olmasını sağlayan hormondur. Endometriumun (rahim iç zari) o
bölümünde kanlanma artar ve gebeliğin devamı için gerekli
olan kan dolaşımı başlar.
Döllenme anında bebeğin cinsiyeti bellidir. Eğer dölleyen
sperm X kromozomu taşıyor ise bebek kız, Y kromozomu taşıyor
ise erkek olacaktır. Dolayısı ile bebeğin cinsiyetini
belirleyen erkek, yani babasıdır. Kadının bebek cinsiyetinde
en ufak bir rolü yoktur. Bu devrede cinsiyeti saptamak ancak
genetik inceleme ile mümkündür. Bu aşamada belli olan sadece
cinsiyet değildir. 38 hafta sonra dünyaya merhaba diyecek
olan bireyin göz renginden kan grubuna kadar bütün genetik
yapısı bellidir ve değiştirilemez. Bu aşamada anne adayında
herhangi bir fiziksel ya da ruhsal değişiklik yoktur. Yanlız
implantasyon esnasında hafif bir lekelenme şeklinde kanama
olabilir.
4. Hafta
Adetiniz gecikti mi? Hemen eczaneden bir gebelik testi alıp
evde yapın. Sonuç negatif çıkarsa hemen ümitsizliğe
kapılmayın çünkü zaman zaman gebelik testleri negatif
olabilir. Bu durumda yapılması gereken en akıllıca iş hemen
doktorunuzdan randevu almaktır. Doktorunuz sizi muayene
edecektir. Bu dönemde yapılan ultrasonografide gebelik
kesesini görmek genelde mümkün değildir. Ancak kanda yapılan
gebelik testi %100'e yakın doğrulukla gebeliğin olup
olmadığını tespit edebilir.. Gebe bir kadında bazı
fizyolojik ve ruhsal değişiklikler olur. Bu aşamadaki
belirtiler adet öncesi belirtilerle hemen hemen aynıdır.
Halsizlik, yorgunluk ve göğüslerde hassasiyet bulunur.
Döllenmeden yaklaşık 1 hafta sonra impalantasyon
gerçekleşmiştir ve trofoblast adi verilen hücreler
endometrium hücrelerini hasarlayarak minik kan
göllenmelerine neden olmaktadirlar. Bu göllenmeler yeni
damar oluşumunu tetikler ve oluşacak olan plasentanin
dolaşimi başlar. Embriyoblast adi verilen hücre grubu ise
hizla çoğalarak 2 tabakali bir disk oluşturur. Bu
tabakalardan üstte olani amniyon zari ve embriyo olarak
gelişimine devam ederken alt tabaka ise yolk sac adi verilen
oluşumu meydana getirir. 4. haftanın sonunda koriyonik
villus adı verilen doku rahmin içine doğru ilerler ve
embryoda kan damarları teşekkül etmeye başlar. Yolk sac ise
kan sistemini meydana getiren hücreleri üretmeye
başlamıştır. Bu haftanın sonunda embriyo ile plasenta
arasında connecting stalk adı verilen bir oluşum bulunur ve
bu daha sonra göbek kordonunu meydana getirir. Yine
embryonik disk üzerinde ince bir hücre tabakasının ortaya
çıkması gastrulasyon adı verilen devreye gelindiğini
belirler. Bu işlemin sonunda embriyonun 3 katmanı; ektoderm,
endoderm ve mesoderm oluşur.
5. Hafta
Salgılanan hormonların etkisi ile erken gebelik
belirtilerini hissedeceksiniz. Memelerde dolgunluk ve
hassasiyet bu haftada en sık karşılaşılan yakınmadır.Sürekli
uyku hali ve halsizlik genelde görülen bulgulardandır.
Uterusunuzdaki büyüme mesanenizin kapasitesini azalttığı
için sık sık tuvalete gitme ihtiyacı duyabilirsiniz. Eğer
hala daha doktorunuza gitmediyseniz bir an önce gidin çünkü
içinizdeki canlı ile tanışma zamanı geldi.Doktorunuz vajinal
ultrasonografi ile gebelik kesesini uterus içinde size
gösterecektir. Eğer ultrasonda kese görülemez ise bu bir dış
gebelik olabilir.Dış gebelik hayati tehlike yaratabilen
ciddi bir durumdur, bu nedenle ilk kontrolünüzü
geciktirmemeniz kendi menfaatiniz icabıdır.
Döllenmeden sonraki 16. günde gelişim iyice hızlanır.
Endoderm tabakasından akciğerleri çevreleyen zarlar, dil,
bademcikler, ürethra, mesane ve sindirim sistemi gelişirken,
mesodermden kaslar, kemikler, lenf sistemi, dalak, kan
hücreleri, kalp, akciğerler ile üreme ve boşaltım sistemleri
farklılaşır.Cilt, tırnaklar, saç, gözün lens tabakası,
işitme sistemi, burun, sinüsler, agiz, anüs, diş mineleri,
hipofiz bezi, meme dokusu ve sinir sitemi ise ektoderm
tabakasından farklılaşır. Döllenmeden 17-19 gün sonra
embryonik alan bir armuda benzer. Kafa kısmı kuyruk kısmına
oranla daha geniştir. Ektoderm tabakası nöral plakayı
oluşturmak üzere kalınlaşır. Bu plakanın kenarları kıvrılır
ve nöral oluk adini alir. Bu embryonun sinir sisteminin
taslağıdır ve ilk gelişen organ sistemlerinden birisidir. Bu
haftanın sonunda bebeğin kan hücreleri oluşmuştur ve epitel
hücreler arasında kanallar oluşturmaya başlamıştır. 21. güne
ulaşıldığında mesodermden köken alan somitler nöral oluğun
her iki yanında ve kuyruk kısmından başlayarak belirmeye
başlar. Endokardial hücreler ise erken embriyodaki ilkel kalp
tüplerini meydana getirmiştir.
|
|
|