|
|
|
|
|
|
HAFTA HAFTA
HAMİLELİK
|
|
6. Hafta
Belki de hala daha gebe olduğunuzu size fark ettirecek
şikayetleriniz yok. Gebelik öncesi yaşantınız ile hiçbir
fark göremiyorsunuz. Bilmelisiniz ki içinizde bir fabrika
var ve hayal bile edemeyeceğiniz kadar hızlı çalışıyor.
Embriyonun tek tek her hücresi sürekli faaliyet halinde. Bu
faaliyetin sonucu olarak bazı şikayetlerde yavaş yavaş ortaya
çıkmaya başlıyor. Pek çok kadın gibi sizde özelikle
sabahları uyandığınızda midenizin bulandığını fark edebilir
hatta kusabilirsiniz. Eskiden sizi cezbeden yemek kokuları
artık size tiksinti veriyor ya da eşinizin o çok sevdiğiniz
parfümünün birden bire aslında hiç de güzel olmadığını fark
ettiniz. İş arkadaşınızın sigarası hiç sizi bu kadar
rahatsız etmemişti. Aslında tüm bu kokular yine eskisi gibi.
Değişen sizsiniz. Gebelik hormonlarının beyninizdeki bulantı
merkezini uyarması neticesinde olan bu durum emesis
gravidarum olarak adlandırılır. Eğer bulantı ve kusmalar
sizin yaşantınızı ve beslenmenizi etkileyecek kadar şiddetli
olur ise hiperemesis gravidarum tablosu gelişti demektir.Bu
durumda ilaç kullanmanız gerekebilir. Bu dönem bebeğin organ
gelişimi için kritik olduğundan alkol, sigara gibi bebeğe
zararlı olabilecek maddelerden uzak durulmalıdır. Pek çok
anne adayı bu dönemde gebe olduğunu sevdikleri ve dostları
ile paylaşmak ister ve aileye yeni bir bireyin katılacağı
müjdesi bu haftada verilir. Bazı anne adayları ise mutlu
haberi paylaşmak için düşük riski olan dönemin geçmesini ve
gebeliğin normal seyrettiğinden emin olmayı beklerler. Her
iki davranış şekli de normaldir. Döllenmeden sonra 21-23
günlerde embryonun boyu 1.5-3 mm kadar olmuştur. Bu dönemde
çok hızlı bir büyüme ve değişim söz konusudur. Somitlerin
sayısı 4-12 çift kadardır. Göz ve kulak taslakları meydana
gelmiştir. Nöral tüp yavaş yavaş kapanmaya başlar. Nöral taç
adi verilen kısım ise kafatası ve kafayı oluşturmaya
başlar.Oluşan 2 endokardial tüp birleşir ve S şeklinde tek
bir tüp meydana getiriler. Bu asimetrik oluşum ilkel kalptir
ve bu dönemde kasılmaya başlar. Yani embryonun kalbi atmaya
başlamıştır. Ancak damarlar tam anlamı ile gelişmediğinden
tam bir dolaşım olmaz.
Embryo connecting stalk ile gelişen plasentaya bağlıdır. En
gelişmiş sistem merkezi sinir sistemidir ve ön beyin tamamen
kapanmıştır. 27. Günün sonunda embryo C şeklini almıştır.
Yüz ve boyunu oluşturacak olan kıvrımlar belirgindir. Kalpde
karıncık ve kulakçıkları ayıracak olan septalar belirir.Kapakçıklar
gelişmeye başlar. Sindirim sitemini oluşturacak olan
hücreler karaciğer, mide ve pankreas üretmek üzere
farklılaşmaya başlar. Sindirim siteminde ilk farklılaşan
hücre grubu karaciğer yapacak olan hücrelerdir. Embriyo boyu
5 mm kadar olmuştur.
7. Hafta
Bu haftanın sonunda bebeğinizin boyu bir fasulye tanesi
kadar olacaktır. Bu fasulyenin tepe kısmına dikkat
ettiğinizde iki küçük siyah noktacığı fark edebilecektiniz.
İşte bu iki küçük nokta bebeğinizin gözleri olacaktır, hatta
gözün ağ tabakası olan retina oluşmaya başlar.Biraz daha
kenarda yer alan topluiğne başından küçük çukurluklar da
kulaklar olarak gelişecektir.Bu organlar hem denge hem de
işitmede görev alır. İlkel bir ağız ve dil fark
edilebilir.Yine bu haftada kol ve bacak tomurcukları
oluşmaya başlar. İnce bir tabaka halinde deri belirir. Beyin
3 ana kısmına ayrılır. Tiroit bezi gelişimini sürdürür,
lenfatik sistem ilk defa oluşmaya başlar.Kalp kısımları
plazma ve kan hücreleri ile dolar. Kan dolaşımı başlamıştır.
Şimdilik iki bölümden oluşan kalp dakikada 150 defa
atmaktadır. Doppler ultrason ile bebeğinizin kalp atımını
doktorunuz size dinletebilir. Akciğer gelişimi devam
etmektedir. Safra kesesi, mide, barsaklar ve pankreas
gelişimini sürdürür. Plasentadan gelen kan karaciğere
ulaşır. Amniyon connecting stalk'ı çevreler ve içine alır.
Connecting stalk daha sonra erişkinde umbilikal vesicle adı
verilen bir oluşum olarak kalır.Kol tomurcukları artık
oldukça belirgindir buna karşılık bacak tomurcukları yeni
oluşmaya başlar. Embryo artık tamamen amniyon kesesi içinde
yerleşmiştir.Somitler kas ve kemikleri oluşturmak üzere
farklılaşmaya başlar. Dışarıdan gebe olduğunuzu fark
ettirecek hiçbir değişim yoktur. Bu dönemde 1-2 kilo
alınabilir ya da verilebilir. Her iki durum da normaldir.
Gebeliğin erken belirtileri yavaş yavaş azalmaya başlar,
buna karşın bulantı ve kusmalar artabilir. Bu şikayetler
özellikle sabah erken saatlerde daha fazla olur.
8. Hafta
Bebeğiniz hala daha embryo olarak adlandırılmaktadır. Bunun
nedeni alt kısmında kuyruğa benzer bir çıkıntının olmasıdır.
Gelişmekte olan bebeğinizde küçülen tek bölüm bu çıkıntıdır.
Diğer bölümler ise süratle büyümeye devam
etmektedir.Özellikle beyin ve kafa hızla büyümeye devam
eder.Göz kapakları kıvrım şeklinde ayırt edilebilir. Alt
çene belirginleşmeye başlar.Omurilik gelişimini sürdürür.Üst
damak farklılaşır. Burnun ucu oluşur. Dişetlerinin altında
dişler gelişimini başlatır.Yemek borusu farklılaşır ve nefes
borusundan ayrılır.Kalp içinde kapakçıklar fark edilmeye
başlar.Kalbin 4 odacığı ayırt edilebilir. Akciğerler yemek
borusunun iki yanında yer alırlar. Böbrek oluşmaya
başlar.Kollar silindirik şekilde uzamaya başlarken uçlarında
el ayaları belirmeye başlar. Kollarda sinir iletimi
başlar.Yine kollar kıvrımlanır. Bu kıvrım gelecekteki
dirsektir.
Hala daha kendinizi gebe gibi hissetmiyor musunuz? Önemli
değil. Önünüzde daha çok zaman ve yaşanacak şey var. Örneğin
gebelik öncesinde kapalı bir yumruk kadar olan rahminiz
artık neredeyse portakal kadar oldu bile. Rahimdeki bu
büyümeler sizde zaman zaman hissedeceğiniz karın kramplarına
neden olabilir. Bu arada kendinizi ergenlik döneminde gibi
hissedebilirsiniz. Çünkü hormonal değişimlere bağlı olarak
cilt değişiklikleri baş göstermeye başlayacaktır. Yağlı bir
cilt ve sivilcelenme bunun en tipik göstergeleridir.
Psikolojik durumunuz yavaş yavaş düzelmeye başlar ve gebelik
kabullenilir. Artık gebeliğe alışmaya başlıyorsunuz.
9. Hafta
Embriyonik kuyruk iyice kaybolmuştur. Kıkırdak ve kemik
dokuları oluşmaya başlamıştır. Bağırsaklar göbek kordonu
içinden karin boşluğuna doğru göç etmeye başlarlar.Beyin
hala daha en büyük organdır. Yutak belli olmaya başlar.Ağız
boşluğu oluşumu görülebilir. Kulak kepçesi farklılaşır.
Gözde retina iyice belli olabilir. Göz kapakları fark
edilebilir.Burun delikleri belirir.Koku almaya yarayan sinir
oluşur.Yemek borusu uzar ve kalpden çıkan kan iki ayrı yönde
pompalanmaya başlar.Meme uçları belirgindir.İnce bağırsaklar
uzar, böbrek oluşumu tamamlanır ve ilk kez idrar üretmeye
başlar.İlkel cinsiyet hücreleri oluşmaya başlar. Diş genital
organların farklılaşması başlamıştır.Ancak hala daha kız
yada erkek olduğu belli değildir. El ve dirsek
belirginleşir. Bacaklarda sinir iletimi başlar.Bebek içinde
yüzdüğü suyun içinde hafif hafif hareket etmeye başlar.
Sizde ise ikinci adet dönemi de gecikmiştir. Belirgin bir
kilo artışı olmasa da memeler büyürler ve dolgunluk ve
hassasiyet olur. Bu dönemde destekleyici sütyen giymeye
başlamak gerekebilir. Mide içeriğinin yemek borusuna kaçması
sonucu yanma hissi olabilir. Bu dönemde günlük kalori
gereksiniminiz yaklaşık 300 kalori artmıştır. Yeterli
kalsiyum alabilmek için bol bol süt içmelisiniz. Eğer süt
içmeyi sevmiyor iseniz özel ilaçlar ya da daha iyisi yağsiz
peynir gibi süt ürünleri tüketebilirsiniz.
10. Hafta
Fertilizasyondan 47-48 gün sonra ilk kez beyin dalgaları
üretilmeye başlar.Kafa dik durumdadır ve iç kulakta denge
sağlayan kısımlar gelişir. Dudakların gelişimi tamamlanır.
Gözler kapalıdır.Gonadlar gelişir ve testis ya da over
olarak farklılaşır. Kalp gelişimini büyük ölçüde tamamlar.
Gövdenin dışında gelişmiş olan bağırsaklar karın boşluğu içine
doğru iyice hareket ederler.Diz ve ayak belirginleşir. Ayak
parmakları ve tırnakları belli olur. Kaslar güç kazanmaya
başlar.Kız bebeklerde klitoris erkek bebeklerde ise penis
gelişir.Hemen hemen bütün eklemler ve kasların oluşumu
tamamlandığı için bebek artık su kesesi içinde hareket
etmeye başlar, ancak bu hareketler sizin hissetmeniz için
yeterli değildir.Bu haftanın sonunda bebeğinizin organogenez
adı verilen organ gelişimi dönemi tamamlanmıştır. Gebeliğin
geri kalan kısmında bu organların olgunlaşması olacaktır. Bu
dönemlerde anne adayının duygu durumunda dalgalanmalar çok
sık görülür. Kendinizi zaman zaman melankolik zaman zaman da
çok mutlu hissedebilirsiniz. Bu çok normal bir durumdur. Hem
gelişen bebeğinizin dişleri hem de kendi diş etlerinizin
sağlığı için yeteri kadar flor aldığınızdan emin
olmalısınız. Kan hacminiz arttığı için cildinize yakın
toplardamarlarda koyulaşmalar fark edebilirsiniz. Bu durum
özellikle bacaklar ve memelerde belirgindir. Kilonuz da
artık artmaya başladı.Bulantı ve kusmalarınızın azalmaya
başlaması bu dönemlerde beklenebilir.
|
|
|