|
|
|
|
|
|
HAFTA HAFTA
HAMİLELİK
|
|
16. Hafta
Bu haftada gözler ve kulaklar bebek doğduğunda bulunacakları
son lokalizasyonlarına gelirler. Göz kırpma gibi basit
refleksler gelişmeye başlar.Benzer şekilde kulaklar da son
pozisyonlarını almışlardır. Barsaklarda mekonyum adı verilen
fetal dışkı birikmeye başlamıştır. Bu dışkı benzeri yapı
fetusun yuttuğu amniyon sıvısı, dökülen hücreler ve sindirim
sistemi salgılarından oluşur. Macun kıvamında koyu renkli
bir yapıdır. Sinir lifleri onlara özelliklerini veren myelin
ismindeki madde ile kaplanmaya başlar. Myelin sinir iletimi
için son derece önemli bir maddedir. Dolaşım sistemi tam
anlamı ile fonksiyonel olmuştur. Bebeğin plasentası yaklaşık
fetus kadardır. Göbek kordonu sistemi olgunlaşmaya başlar.
120 gram olan bebek avucunuza sığacak kadar büyümüştür.
Ultrason altında bebeğin hıçkırdığı saptanabilir. Bu
solunumun başlama işaretlerinden biridir. Bu haftanın diğer
bir ilki de bebekteki ışık refleksinin ortaya çıkışıdır.
Artık bebeğiniz teorik olarak ışığa tepki verebilir. Bu
hafta her açıdan oldukça önemlidir. Bebeğin cinsiyeti bu
haftada açıklığa kavuşur. İyi bir ultrason cihazı ve
deneyimli bir göz 16. haftada bebeğin cinsiyetini çok büyük
bir olasılıkla saptar. Bazı durumlarda 12-14. haftalarda da
cinsiyet görülebilir, ya da gebeliğin son dönemlerine kadar
hiç görülemeyebilir fakat bu çok nadir bir durumdur. Yine bu
haftada down sendromu açısından son derece önemli olan üçlü
tarama testi yapılabilir. Bu test için ideal zaman aralığı
16-20. haftalardır. Tecrübeli anne adayları bebeğin ilk
hareketini bu haftada hissedebilirler. Ancak hareketin
hissedilmemesi anormal bir durum olduğu anlamına gelmez. İlk
gebeliğini yaşayanlarda bu 20 hafta civarında gerçekleşir.
17. Hafta
Onyedinci haftaya ulaşıldığında bebeğin cilt altındaki yağ
depoları yavaş yavaş dolmaya başlar. Bu bebeğinizin hızlı
büyüme evresine girdiğinin belirtisidir. Büyümeye bağlı
olarak sizinde kilo artışınız bir miktar hızlanacaktır. Bu
haftaya kadar 2-4 kilo arasında almış olmanız normaldir.
Bebeğin tüm organ sistemleri fonksiyoneldir. Ayrıca içinde
yüzdüğü amniyon sıvısını akciğerlerine çekmekte ve geri
vermektedir. Bu ilkel solumadır. Bebeğin doğum sonrası
normal nefes alıp verişini sağlayacak sistemlerin
olgunlaşması için gereklidir. Kalbi ise inanılmaz bir
eforlarla sürekli kan pompalamaktadır. İnanması güç olabilir
ama bebeğinizin kalbi onun vücuduna günde yaklaşık 25-30
litre kan pompalıyor. Siz de karınızı elleyerek rahminizin
ulaştığı boyutu hissedebilirsiniz. Bu haftada rahmin tepe
noktası yani fundus göbek deliğinin 3-4 parmak altındadır.
Pek çok anne adayı bu haftalarda bebekleri, doğumun nasıl
olacağı gibi konularda endişe duyarlar. Yapılacak olan üçlü
test bu endişeleri biraz giderebilir.
18. Hafta
Minik bebeğinizin kemiklerinin büyük bir kısmı hala daha
lastik sertliğinde ancak giderek sertleşiyor ve doğumdaki
halini alıyor. Yeterli kalsiyum almayı ihmal etmemeniz kemik
olgunlaşması için çok önemli. Anne karnındaki bebeğin uyanık
olma ve uyuma periyotları vardır. Gözlerin üzerinde kaşlar
ortaya çıkmaya başlar. Kız bebeklerde pelvis içinde gelişen
yumurtalıklarda ilkel yumurta hücreleri belirir. Yine kız
bebeklerde uterus tamamı ile oluşmuştur. Erkek bebeklerde
ise prostat bezi gelişimini tamamlar.Cilt altında kahverengi
yağ içeren doku meydana gelir. Deriyi kaplayan ve verniks
caseosa adı verilen krem şeklindeki madde izlenebilir.
Plasenta gelişimini tamamlamıştır ve bu haftadan sonra
kalınlığı artmaz, sadece çap olarak büyür. Dışarıdan
bakıldığında kişinin gebe olduğu artık çok rahat
anlaşılabilir. Bebek hareketleri çoğu anne adayı tarafından
hissedilebilir. Eğer hala daha hissetmediyseniz
endişelenmeyin, önünüzde 1-2 hafta daha olabilir. Artmış kan
hacmine bağlı olarak çeşitli şikayetler olabilir. Yine düz
kas gevşemelerine bağlı olarak ani tansiyon düşmeleri
görülebilir. Yatar pozisyondan ayağa kalkarken bu işi yavaş
yavaş yapmaya özen gösterin. 35 yaşın üstündeki anne
adaylarında ya da üçlü testte şüpheli durum saptananlarda
amniyosentez bu haftalarda yapılır.
19. Hafta
Artık gebeliğiniz fark ediliyor ve gebe kıyafetlerinin her
kadına çok yakıştığını unutmayın. Fark edeceğiniz başka bir
değişiklik ise memelerinizdeki kahverengi alanın giderek
büyümeye başlamasıdır. Areola adı verilen bu bölge memenin
yarısını kaplayabilir. Bu normal bir durumdur ve doğumdan
sonra onikinci aya kadar devam edebilir. Bu dönemde yürüyüş
hem bünyeniz hem de psikolojik durumunuz için yararlıdır.
Bebeğinizin vücudu krem benzeri bir madde ile çevrilidir.
Onun hassas cildini uzun süre suda kalmanın etkilerinden
koruyacak olan bu maddenin adı vernix caseosa'dır.
Ultrasonda ise bebeğinizin sürekli hareket halinde olduğunu
görebilirsiniz. Ne yazık ki henüz eşiniz sizin bu
heyecanınıza ortak olamayacak. Çünkü hareketler henüz
dışarıdan elle hissedilebilecek kadar kuvvetli değil.
20. Hafta
Tebrikler. Gebelik maceranızın tam ortasındasınız. Bu
haftada doğumdan sonra 5 yaşına kadar devam edecek olan
hızlı beyin olgunlaşması başlar. Bebeğin koku, tat, işitme,
görme ve dokunma duyuları iyice aktif olmaya başlar. Kaşlar
ve saçlar iyice belirginleşir. Fetus sık sık göz kırpar.
Lanugo adı verilen tüyler tüm vücudunu kaplar ancak yoğun
olarak yüz ve boyun çevresinde bulunur. Kalp atımları
hızlanır. Erkek bebekteki testisler karın boşluğundan
torbalara doğru inmeye başlar. Eğer bebeğiniz bir kız ise
yumurtalıklarında tam 6 milyon yumurta hücresi vardır.
Bundan sonra yeni yumurta hücresi gelişmez. Mevcut olanların
ise sayısı giderek azalır ve doğumda yaklaşık 1 milyona
iner. Bebeğin hareketleri de hızlanır ve kuvvetlenir.
Bebeğin ağırlığı yaklaşık 250-450 gram arasındadır. Bu
haftadan sonra gebeliğin sona ermesi düşük olarak değil
erken doğum olarak isimlendirilir. Bebeğin tüm organlarının
ve kalbinin değerlendirildiği malformasyon ultrasonografisi
ya da başka bir isimle ikinci düzey ultrason için ideal
zaman 20. haftadır. Bu haftada rahmin tepe noktası göbek
deliği hizasına kadar büyümüştür. Bu dönemden sonra 38.
haftaya kadar her hafta yaklaşık 1 santimetre yükselir. 38.
haftadan sonra ise bebeğin doğum kanalına doğru inmesi
nedeni ile rahmin tepe noktası da aşağıya inmeye başlar.
Orta hatta göbek deliği ile kasık arasında siyahlık
belirmeye başlar. Buna linea nigra adı verilir ve doğumdan
sonra kaybolur. Bu haftadan sonra gebelik çatlakları
görülebileceğinden önlem almak yararlı olacaktır.Bebeğin
hareketleri rahatça hissedilebilir. Normalde bir bebek
saatte en az 2 kez hareket etmelidir. Ancak bu sayı gerçekte
çok daha fazla olmasına rağmen sadece yeterince güçlü olan
hareketler anne adayı tarafından hissedilebilir.
|
|
|