|
|
|
|
|
|
HAFTA HAFTA
HAMİLELİK
|
|
21. Hafta
Yirmibirinci haftaya ulaşıldığında bebekteki hızlı büyüme
biraz yavaşlar. Bu haftada en önemli olay kalp kasının
güçlenmesidir. Bebeğinizin kalbi, kani çok daha etkili
şekilde pompalamaya başlamıştır. Sizin dolaşımınızdaki kan
miktarındaki artış nedeni ile özellikle tüm gün ayakta olan
gebelerde akşamları ayaklarda ve ayak bileklerinde şişmeler
olabilir. Bu tamamen normal bir durumdur. Gün içinde zaman
zaman ayakları hafif yükselterek dinlenmek ve eğer mümkünse
2 saatten fazla ayakta kalmamak duruma yardımcı olabilir.
Bol su içmek bu yakınmaları arttırmaz tam tersine azaltır.
ihmal etmemeniz gereken bir başka konu ise artık en azından
haftada bir kez tansiyonunuzu ölçtürmenin faydalı olacağıdır.
Karın boşluğu içerisinde büyüyen uterusun diğer organlar ile
birlikte diyafram kasını da sıkıştırması sonucu pek çok gebe
bu dönemde nefes darlığı ya da çabuk nefes nefese kalma
sorunu yaşayabilir. Bu da gebeliğin normal sonuçlarından
birisidir. Gebelik ilerledikçe bu sıkıntılar artabilir. Yine
daha önce başlamadıysanız bu haftadan itibaren demir
desteğine başlamanızda fayda var. Diyet ile aldığınız demir
gebelikte size yeterli gelmeyecektir. Bu nedenle mutlaka
dışarıdan destek almalısınız.
22. Hafta
Artık bebeğinizle konuşabilir, ona bir şeyler okuyabilir ya
da şarkı söyleyebilirsiniz. Çünkü artık o sizi duyabilir.
Hatta duymakla kalmaz seslere tepki de verebilir. Bu nedenle
bebek gelişimi için yapılmış müzik CD'leri
dinletebilirsiniz. Anne karnında klasik müzik dinlemenin
ruhsal gelişime olumlu yönde etkisi olduğunu iddia eden
çalışmalar mevcut. Hatta bazı çalışmalar bebeğiniz doğmadan
önce ona okuduğunuz kitapları, doğduktan sonra emzirirken
yeniden okuduğunuzda minik yavrunuzun daha güçlü emeceğini
iddia ediyorlar. Bebeğinizde bu gelişmeler olurken siz de
artık dengenizi sağlamakta zaman zaman güçlük çektiğinizi
fark edebilirsiniz. Karnınızın büyümesine bağlı olarak bel
kavisiniz de içeri doğru genişlediğinden vücudunuzun denge
merkezi yer değiştirmektedir. Bünye buna aynı hızda uyum
sağlayamadığından dengenizi sağlamakta güçlük
yaşayabilirsiniz. Bu nedenle evde yalnızken banyo yapmamanız
tavsiye edilir. Yine aynı nedenler ile dengeye dayalı
sporlara da ara vermeniz gerekli. Gebelik hormonlarına bağlı
olarak parmak eklemlerinize kadar tüm eklemlerinizde
gevşemeler olacaktır. Bu size bel ağrısı olarak
yansıyabilir. Bu haftalar hem denge sorunları hem de bel
ağrıları nedeni ile yüksek topuklu ayakkabılara veda
edilmesi gereken dönemlerdir. Gebeliğinizi geri kalan
kısmında ortopedik ayakkabılar giymeniz rahatsızlıklarınızı
azaltacaktır.
23. Hafta
Bebeğiniz artık tamamen minyatür bir insan görünümündedir.
Kulak içinde yer akan minik kemikler tamamen sertleştiği
için bebek çok iyi duyabilir. Dudakları iyice belirginleşir,
ultrasonografide gülümsemesi fark edilebilir. Boyu 17-18
santimetre kadar olmuştur, kilosu ise 600 gram civarındadır.
Gözleri tamamen gelişmiş olmasına rağmen renkli kısmı olan
iris daha pigmente değildir, yani göz rengi belli değildir.
Pankreas tam manası ile olmasa bile insülin salgılamaya
başlamıştır. Sizde ise yavaş ama sürekli bir kilo artışı söz
konusudur. Bu dönemde aşerme adi verilen olay hızlanır.
Fazla abartıya kaçmadan ufak tefek kaçamaklara izin
verilebilir. Bacak krampları yirmili haftalarını yaşayan
gebelerde nadir görülmeyen olaylardır. Kalsiyum ve magnezyum
alimi şikayetleri ve krampların sıklığını azaltacaktır.
Kramp girdiğinde bacağınızı düz uzatarak eşinizden masaj
yapmasını isteyebilirsiniz. Bir başka güzel olay ise artık
bebeğinizin hareketlerini eşinizin de hissedebilecek
olmasıdır. Hareketler bebeğin motor gelişimi yani kas
güçlenmesi için çok önemlidir. Bu haftalarda yapılan
ultrason incelemelerinde bebek makat gelişken çok kısa bir
süre sonra baş gelişe dönebilir. Bebeğin ters durması
fazlaca önemli değildir.
24. Hafta
Dikkat: Çok iyi hazırlanmış şartlarda ve yoğun bakım
koşullarında bu haftada doğan bebekler yaşatılabilmektedir.
24. hafta gebelik süreci içindeki önemli dönemeçlerden
birisidir. Çünkü bu hafta viabilite sınırı olarak kabul
edilir. Viabilite annesine bağımlı olmadan, annesinin vücudu
dışında yaşamını devam ettirebilme anlamında
kullanılmaktadır. Ancak fetusun viabilitesi pratikte her
zaman gerçek olmaz. Bunu hayata geçirebilmek için solunum,
sindirim, vücut ısısını korumak gibi yaşamsal fonksiyonların
çok iyi desteklenmesi ve bebeğin enfeksiyonlardan korunması
gereklidir. 24 haftalık bir fetus 650-700 gram ağırlığa
ulaşmıştır. Ülkemizde de belirli merkezlerde bu kadar küçük
bebekler yaşatılabilmektedir. Ancak önemli olan bu bebekleri
yaşatmak değildir. Görme, işitme gibi duyusal
faaliyetlerinin yanı sıra zihinsel gelişimlerinin nasıl
olacağı tam anlamı ile gösterilememiş olan bu tür bebeklerin
tüm yaşamları boyunca yakın takip altında olmaları
gerektiğine inanıyorum. Literatürde en erken doğan ve
yaşatılan bebek Kenya'da 19 haftalıkken dünyaya gelen ve
Kelly adı verilen bir bebektir. Bu haftada bebeğinin akciğer
içinde yer alan damar yapıları olgunlaşır. Hemen hemen bütün
organları artık fonksiyonel olarak görev yapabilmektedir..Sizde ise diş eti kanamaları görülebilir. Gebelik hormonları
etkisi ile epulis gravidarum adi verilen diş eti hastalığı
görülebilir. Dişinizi fırçalarken ve hatta ağzınızı
çalkalarken bile kanamalar olabilir. Diş etleriniz
çekilebilir. Hastalığın en ileri formunda dişlerde
dökülmeler bildirilmektedir. Bu nedenle eğer benzer
yakınmalarınız varsa ihmal etmeden diş hekiminiz ile
görüşmelisiniz. Yine 24. haftada gebeliğe bağlı diabetin
varlığını araştırmak için doktorunuz sizden 50 gramlık
glikoz tarama testi isteyecektir. Bu test 28. haftaya kadar
ertelenebilir. Yine bu haftalarda erken doğumun
belirtilerine karşı dikkatli olmayı öğrenmelisiniz. Bunu
başarabilmek için de erken doğum hakkında bilgi sahibi
olmanız gereklidir.
25. Hafta
Bu haftanın en önemli olayı bebeğinizin tat duyusunun büyük
ölçüde gelişmiş olması. Tat duyusu ile birlikte ister inanın
ister inanmayın bebeğinizin süt dişleri de gelişiyor.
Bebeğin cildi hala daha ince ve kırılgan. Ancak vücudu
orantılı bir şekilde doluyor, cilt altı yağ dokuları
olgunlaşıyor. Artık uterus içinde göreceli olarak kapladığı
alan azalmaya başladı. Bu da hareket için kendisine kalan
boş alanın giderek azalacağı anlamına geliyor. Sonuç ise
hareketlerin daha sert hissedilmesi olacak. Bu haftalarda
yorgunluk hissedebilirsiniz. Bu gebeliğin normal
yakınmalarından birisidir. Aynı zamanda gözlerinizin ışığa
karşı oldukça duyarlı olduğunu fark edebilirsiniz. Gebeliğe
bağlı göz kuruluğu pek çok anne adayının ortak yakınmasıdır.
Sorunun üstesinden gelebilmek için yapay gözyaşı
preparatları kullanabilirsiniz. Büyüyen rahmin baskı
yapması ve dolaşımın bozulması nedeni ile bacaklarda ve
belde ağrılar olabilir. Bazı gebelerde ise el parmaklarında
dahi ağrılar olabilir. Bu gibi durumlarda soğuk tatbiki
oldukça yararlı olmaktadır.
|
|
|