BEN OYUNLARI
1-Bu Kim Oyunu
Çocuklar, yarım halka biçiminde ( yere ta da iskemleye )
otururlar.Öğretmen sorar :"-Ben kara gözlü, kıvırcık saçlı bir
kız görüyorum; kim bu ?" Çocuklar, öğretmenin
bakmakta olduğu çocuğa bakarak, sorduğu kızın kim olduğunu
bulurlar, adını söylerler.Aynı oyun, çocukların aşağıda
gösterilen başka özellikleri sorularak da oynanır :
a) Göz renkleri ve biçimleri ( mavi, kahverengi, yeşil, kara,
iri, küçük…vb )
b) Yüz biçimleri ( yuvarlak, uzun…vb )
c) Saç rengi ve biçimi ( kara, sarı, kahverengi, kıvırcık,
düz, dalgalı ; uzun, kısa…vb )
Bu tür oyunlar, usandırmamak koşuluyla, arkadaşlarının çeşitli
özelliklerini ( ve bu arada renkleri ) çocuklar öğreninceye
kadar sürdürülür.
2- Dokunma Oyunu
Bu oyun kolaydan zora doğru üç aşamada oynanmalıdır. Çocuklar,
her üç aşamada da, tere yada iskemlelere, yarım ay biçiminde
oturtulurlar.
a)- Öğretmenin göstermesiyle :Öğretmen, elini kendi başına
koyar, çocuklara "başına dokun" der, çocuklar, öğretmene
öykünürler, ellerini kendi başlarına dokundururlar. Aynı oyun
"eline dokun", "dizine dokun", "kulağına dokun"…vb. sözlerle
sürdürülür.
b)- Öğretmen göstermeden :Dokunma oyunu bu kez, öğretmenin
söylediği yerlere kendisi dokunmadan oynanır. Öğretmen buyruk
verir, çocuklar yaparlar.
c)- Şaşırtma yapılarak :Çocuklar, öğretmenin "dokun" dediği
yerleri iyice öğrendikten sonra, aynı oyun, bu kez de
şaşırtmacalı olarak oynanır. Öğretmen, kimi kez söylediği yere
dokunur ; kimi kez de başka yere dokunur. Örneğin; kendisi,"
kendi koluna dokunurken, çocuklara "başına dokun" der. Çocuklar
( öğretmenin kendi koluna dokunarak yaptığı şaşırtmacaya
kanmadan ) kendi başlarına dokunabilmelidirler.Doğal ki, bütün
çocuklar doğru yere şaşırmadan dokunmayı yapabilirler. Kimi
doğru, kimi yanlış yapabilir. Bu durumda ise gülüşmeler olur,
neşeli bir ortam oluşur. Oyuna başka başka zamanlarda, çocuklar
şaşırmadan yapıncaya kadar yinelenebilir.
3- Dörtlü Dokunma Oyunu
Dörtlü dokunma oyunu."başımız-omzumuz-dizimiz-ayağımız" sözleri
söylenerek ve söylenen yerlere dokunularak oynanır. Oynayış
sırasında devinimler gitgide hızlandırılabilir. Bu hızlandırma
sırasında çocukların soluk almaları güçleşeceğinden, sözcükleri
söylememeleri istenir, bunun yerine öğretmen söyler, çocuklar
yapar. Bu uygulama biçimiyle oyun, aynı zamanda, kolay beden
eğitimi işlevi de görür.
4- Zıp Zıp Zıpla Oyunu
Çocuklar oyun alanında, aşağıda gösterilen sözleri tekerleme
gibi söylerler ve belirtilen devinimleri tekerlemeye uyarak
yaparlar.
Zıp zıp zıpla ( tek ayakla zıplanır )
Hop hop hopla ( iki ayakla hoplanır )
Top top topla ( Son iki hecede yere çömelinir. )
5- Çevir Salla Oyunu
Çocuklar yere otururlar. Öğretmen aşağıda gösterilen sözleri
söyler, devinimleri yapar. Çocuklar da, aynı devinimleri,
öğretmene öykünerek yaparlar.
Başını çevir, çevir ( başlar soldan sağa, sağdan sola çevrilir )
Başını salla, salla ( Başlar sağa-sola, öne-arkaya sallanır )
Kolunu çevir, çevir ( kollar önden arkaya, arkadan öne çevrilir
)
Kolunu salla, salla ( kollar, aşağıya indirilir, avuçlar yere
birbirine koşut olarak önde tutulur, soldan sağa, sağdan sola
sallanır, sonra da yine iki kol birbirine koşut olarak, ön
tarafta bir daire çizecek biçimde sallanır. )
6- Büyü Büyü, Küçül Küçül Oyunu
Çocuklar ayakta durur. Öğretmen, aşağıda sözleri söylerken,
çocuklar bu sözlere göre devinimler yaparlar. Önce büyü büyü,
sonra da küçül küçül oyunu oynanır.
Büyü büyü ,Kollarını yukarıya kaldır ,Daha
çok kaldır, daha çok kaldır,Ayak parmaklarının
ucuna bas,Daha çok yüksel, daha çok yüksel,Büyü
büyü kocaman ol, büyü büyü kocaman ol…(Çocuklar en çok
yükseldiklerinde, ara vermeden küçül oyununa geçilir )
Küçül küçül ,Kollarını indir,Çömelerek
büzül,Daha çok büzül, daha çok büzül,Küçül
küçül, minicik ol…
7- Kim Yok Oyunu
Çocuklar yere oturtulur. İçlerinden birini ebe seçerler. Ebe
başını öğretmenin kucağına koyar, gözlerini yumar. ( çocuk
gözünü, bir başka yerde de yumabilir ) Öğretmen, ebeye
sezdirmeden, bir çocuğu işaretle dışarıya çıkartır. Ebe
gözlerini açar; Öğretmen ebeye "Kim yok ?" diye sorar. Çocuk
bilirse ebelikten kurtulur. Adı bilinen çocuk ebe olur. Ebe, üç
ad saydığı halde bilemezse yeniden ebe olur, yumulur.
8- Rengi Nedir Oyunu
Bu oyun çocuklara renkler öğretildikten sonra oynanır. Renkleri
pekiştirme, dikkati arttırma oyunudur.Öğretmen, küme halindeki
çocuklara, üstlerindeki giysilerin, duvarların, kitap
kaplarının, blokları, araç-gereç ve oyuncakların vb. renklerini
sorar, çocuklar söylerler. Bunlar içinden, özellikle 4-5
nesnenin rengine dikkat çeker.Daha sonra çocuklar bir ebe
seçerler. Ebe yumulur, Öğretmen ebeye, "Ali'nin kazağının rengi
nedir ?" diye sorar. Ebe bilirse ebelikten kurtulur, alkışlanır.
Bilinen çocuk ebe olur. Ebelik bilinceye kadar devam
sürer."Rengi nedir ?" sorusunu, öğretmen yerine herhangi bir
çocuk da sorabilir. Ebe değiştikçe, soran çocuk da değişebilir.
Soran çocuk da ebe gibi seçimle belirlenebilir.
9- Hangisi Yok Oyunu
Üniteye uygun birkaç nesne, varsa bir masanın üzerine ( yada
oyun alanına ) konulur. Her biri çocuklara "Bunun adı nedir ?"
diye gösterilerek sorulur. Çocuklar her nesnenin adını
söylerler, yinelerler.İçlerinden biri ebe seçilir, dışarı
çıkarılır. Ebe dışarıdayken, nesnelerden birisi saklanır. Ebe
içeri çağırılır. "Demin burada bulunan nesnelerden hangisi yok
?" diye sorulur. Bilirse ebelikten kurtulur, kurtulan çocuk, bir
başka çocuğu ebe seçer. Oyun böylece sürer.
10- Ses Tanıma Oyunu
Öğretmen oyun alanına bir kaç çalgı getirir.( flüt, melodika,
mandolin, bağlama, akordeon, keman…vb.)Bu çalgıları birer birer
çalarak ( adları, biçimleri ve sesleriyle ) çocuklara tanıtır.
Çocukların öğrendiklerini saptadıktan sonra, bir çalgıyı alır,
çalar ve çocuklara sorar "Bu ses hangi çalgının sesidir ?"…
Çocuklar yanıtlarlar.Ancak öğretmen, soru sormak için çalgıyı
çalmadan önce ( bir paravanın yada kukla sahnesinin arkasına )
saklanır. Çocuklar çalgıyı görmezler. Sesinden tanımaya
çalışırlar.Bu oyun daha sonra, her çocuğa ayrı ayrı sorularak da
oynanmalıdır. Aynı oyun, teybe alınmış çalgı sesleriyle
oynanabileceği gibi, hayvan seslerini tanıtmak amacıyla teybe
alınacak hayvan sesleriyle de oynanmalıdır.
11- Ben Kimim Oyunu
Çocuklar yarım halka biçiminde otururlar. Bir ebe seçerler.
Ebenin gözleri kapatılır. Öğretmenin işaret ettiği bir çocuk
kalkar, gelip ebeye sorar : "Ben kimim ?" der. Ebe, soran
çocuğu, sesinden tanırsa, ebelikten kurtulur, soran çocuk ebe
olur. Ebe bilemezse, ebeliği sürer. Başka çocuk sorar.Bu oyun
hayvan seslerini tanıtmak amacıyla da oynanır. Soran çocuk, bir
hayvan sesi çıkarır, "Ben hangi hayvanım ?" diye sorar. Öteki
kurallar aynıdır.
12- Tatmadan Bul Oyunu
Öğretmen çocuklara, bir yiyeceğin tadını ve özelliklerini
söyler. Bunun adını bulmalarını ister. Bulan çocuk alkışlanır.
Bu oyun, çocukların tanıdıkları çeşitli yiyecekler tanımlanarak
da oynanır.Örneğin: "Sarı kabuklu, sulu, çekirdekli, tadı ekşi,
çaya, çorbaya, salataya sıkılır; bunun adı nedir ?"diye sorulur.
"Limon" olduğunu bilen çocuklar alkışlanır.
KOŞMACA OYUNLARI